Chào bạn, tôi là một trong số những người đã đồng hành cùng ngành thiết bị gia dụng thông minh từ những ngày đầu. Cái cảnh thành phố cứ mờ mịt khói bụi mỗi khi giao mùa hay những đợt không khí ô nhiễm lên đỉnh điểm, thật sự khiến người ta phải suy nghĩ. Nhiều anh em, bạn bè tôi cứ hỏi đi hỏi lại: “Liệu có nên mua máy lọc không khí không? Có cần thiết không?”, hay “Mua loại nào bây giờ, nhiều quá không biết đâu mà chọn?”.
Thực lòng, tôi hiểu những băn khoăn đó. Bởi vì trước đây, chúng ta cứ nghĩ không khí trong nhà thì sạch rồi, có gì đâu mà lo. Nhưng thực tế lại không phải vậy. Hôm nay, tôi muốn tâm sự, chia sẻ lại những gì tôi đã “chinh chiến”, trải nghiệm và đúc kết được về cái món đồ công nghệ mà nhiều người coi là “sang chảnh” này.
1. Máy lọc không khí là gì và tại sao chúng ta cần nó?
Thật ra, cái tên nói lên tất cả: đây là một thiết bị giúp loại bỏ các chất ô nhiễm, bụi bẩn, vi khuẩn, virus và các tác nhân gây dị ứng ra khỏi không khí trong không gian sống của bạn. Nói nghe có vẻ to tát, nhưng hiểu đơn giản là nó sẽ hút không khí bẩn vào, “tẩy rửa” cho không khí sạch sẽ rồi đẩy ra ngoài. Giống như bạn tắm rửa cho chính mình vậy, nhưng là cho không khí.
Ô nhiễm không khí đâu chỉ có ngoài đường. Trong nhà chúng ta cũng đầy rẫy nào là bụi mịn từ đường phố lùa vào, lông thú cưng, phấn hoa, bào tử nấm mốc, khói bếp, hóa chất từ đồ nội thất mới, rồi cả virus, vi khuẩn nữa. Tất cả những thứ đó không chỉ gây khó chịu, mà về lâu dài còn ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe, đặc biệt là hệ hô hấp. Đó chính là lý do khiến tôi và nhiều người khác dần dần coi máy lọc không khí không còn là thứ xa xỉ, mà là một nhu yếu phẩm.
2. Khi nào thì bạn nên sắm một chiếc máy lọc không khí?
Nghe có vẻ hơi “thừa”, nhưng thực ra không phải ai cũng cần mua ngay lập tức. Tuy nhiên, nếu bạn rơi vào một trong các trường hợp dưới đây, thì lời khuyên chân thành của tôi là nên suy nghĩ nghiêm túc về việc sắm cho mình một cái:
- Bạn đang sống ở những thành phố lớn, khu công nghiệp hay những nơi có mật độ giao thông cao, không khí ô nhiễm nghiêm trọng.
- Gia đình có trẻ nhỏ, người già hoặc những người có tiền sử mắc các bệnh về hô hấp, dị ứng (hen suyễn, viêm mũi dị ứng…). Những đối tượng này rất nhạy cảm với chất lượng không khí.
- Nhà bạn có nuôi thú cưng. Lông và vảy da chết của chúng là nguyên nhân phổ biến gây dị ứng và làm không khí nặng mùi.
- Căn nhà của bạn thường xuyên có mùi khó chịu như mùi ẩm mốc, mùi thức ăn, hay khói thuốc lá từ hàng xóm.
- Bạn muốn có một giấc ngủ sâu và ngon hơn. Một không gian trong lành sẽ giúp cơ thể thư giãn, giảm stress hiệu quả.
3. Những tiêu chí “vàng” khi chọn mua máy lọc không khí
Để tìm được chiếc máy lọc không khí tốt nhất, phù hợp nhất với nhu cầu của mình giữa “một rừng” sản phẩm trên thị trường, bạn cần nắm rõ vài gạch đầu dòng quan trọng dưới đây. Đừng để quảng cáo hoa mỹ đánh lừa, hãy tập trung vào bản chất!
3.1. Diện tích phòng và công suất máy
Đây là điều cơ bản nhất. Một chiếc máy quá nhỏ cho căn phòng lớn sẽ hoạt động không hiệu quả, hoặc ngược lại, quá lớn sẽ tốn điện và lãng phí. Mỗi máy đều có thông số về diện tích phòng tối ưu. Bạn cứ lấy diện tích phòng mình ra mà đối chiếu. Đừng quên tính toán dư ra một chút để đảm bảo máy có thể lọc sạch không khí nhanh chóng.
3.2. Công nghệ lọc: Màng lọc HEPA, than hoạt tính, UV-C, ion âm
Đây là “trái tim” của máy. Hầu hết các dòng máy lọc không khí hiện nay đều có màng lọc HEPA – đây là tiêu chuẩn vàng để bắt giữ các hạt bụi siêu nhỏ (PM2.5), phấn hoa, bào tử nấm mốc, lông thú cưng. Màng than hoạt tính thì chuyên trị các loại mùi khó chịu và hợp chất hữu cơ bay hơi (VOCs).
Ngoài ra, một số máy còn tích hợp công nghệ UV-C để diệt khuẩn, virus, hoặc ion âm để tạo cảm giác không khí trong lành hơn. Tùy vào nhu cầu mà bạn chọn loại có công nghệ phù hợp. Tôi thường khuyên anh em nên ưu tiên loại có HEPA và than hoạt tính trước tiên, còn các công nghệ khác là “bonus” thêm.
3.3. Chỉ số CADR (Clean Air Delivery Rate)
Chỉ số CADR cho biết tốc độ mà máy có thể cung cấp không khí sạch cho một không gian nhất định. Chỉ số này càng cao thì máy lọc càng nhanh và hiệu quả. Nó được đo bằng m³ không khí sạch/giờ. Bạn cứ hình dung, CADR giống như công suất động cơ của một chiếc xe vậy, càng cao thì càng khỏe. Khi so sánh các dòng máy lọc không khí, hãy để ý kỹ thông số này nhé.
3.4. Độ ồn khi hoạt động
Chắc chắn bạn không muốn một chiếc máy ồn ào ảnh hưởng đến giấc ngủ hay công việc. Độ ồn thường được đo bằng dB (decibel). Hầu hết các thiết bị đều có chế độ ngủ (sleep mode) với độ ồn rất thấp. Nếu bạn định đặt máy trong phòng ngủ, hãy chọn loại có độ ồn dưới 30-35 dB ở chế độ thấp nhất.
3.5. Tính năng thông minh và tiện ích đi kèm
Nhiều dòng máy hiện đại có cảm biến chất lượng không khí, tự động điều chỉnh tốc độ quạt, kết nối Wi-Fi để điều khiển qua điện thoại, hẹn giờ, khóa trẻ em… Những tính năng này giúp trải nghiệm sử dụng tiện lợi hơn rất nhiều. Cá nhân tôi rất thích các loại có cảm biến tự động, vì nó giúp tôi yên tâm hơn khi không cần phải bận tâm điều chỉnh thường xuyên.
3.6. Chi phí thay thế màng lọc
Đây là một chi phí phát sinh mà nhiều người thường bỏ qua khi review máy lọc không khí. Màng lọc cần được thay thế định kỳ (thường là 6 tháng đến 2 năm tùy theo tần suất sử dụng và chất lượng không khí). Hãy tìm hiểu giá màng lọc thay thế trước khi mua máy, bởi đôi khi giá màng lọc lại khá “chát” đấy. Điều này ảnh hưởng trực tiếp đến tổng chi phí sở hữu về lâu dài.
4. Vài lời khuyên từ người đã “chinh chiến” nhiều năm
Tôi đã dùng qua không ít loại, từ phân khúc bình dân đến cao cấp, từ những dòng máy đơn giản cho đến những thiết bị tích hợp đủ thứ công nghệ. Sau cùng, tôi rút ra được vài điều cốt lõi này:
- Đừng quá chú trọng vào thương hiệu: Đúng là thương hiệu lớn thường đảm bảo chất lượng, nhưng quan trọng hơn là tính năng và công nghệ của máy có phù hợp với nhu cầu và túi tiền của bạn không. Rất nhiều thương hiệu mới nổi cũng cho ra những sản phẩm chất lượng tốt mà giá cả lại phải chăng hơn nhiều.
- Màng lọc là yếu tố sống còn: Đừng bao giờ tiếc tiền hay chậm trễ trong việc thay thế màng lọc. Màng lọc bẩn không chỉ làm giảm hiệu quả lọc mà còn có thể trở thành ổ vi khuẩn, phát tán ngược lại không khí. Coi như bạn đầu tư vào sức khỏe của mình vậy.
- Vị trí đặt máy cũng rất quan trọng: Nên đặt máy ở nơi thông thoáng, không bị vật cản che chắn, cách tường khoảng 20-30cm để máy có thể hút và thổi không khí một cách tối ưu nhất. Tránh đặt ở góc khuất, sát tường hay trong tủ.
- Cân nhắc nhu cầu thực tế: Nếu bạn chỉ cần lọc bụi và mùi cơ bản, không cần thiết phải sắm một chiếc máy quá đắt đỏ với hàng tá công nghệ thừa thãi. Ngược lại, nếu nhà có người bệnh, trẻ nhỏ hay vật nuôi, hãy ưu tiên các dòng máy có khả năng diệt khuẩn và loại bỏ tác nhân gây dị ứng tốt hơn.
Tóm lại, việc có nên mua máy lọc không khí hay không, câu trả lời của tôi là: có, nếu bạn quan tâm đến chất lượng cuộc sống và sức khỏe của mình. Đó là một khoản đầu tư xứng đáng. Không khí sạch không chỉ giúp bạn khỏe mạnh hơn mà còn mang lại cảm giác dễ chịu, thoải mái cho cả gia đình. Hãy cân nhắc kỹ lưỡng các tiêu chí tôi vừa chia sẻ để chọn được “người bạn” phù hợp nhất cho tổ ấm của mình nhé. Chúc bạn sẽ tìm được chiếc máy lọc không khí ưng ý!